7 cách tăng khả năng tập trung tự nhiên cho học sinh mà phụ huynh nên biết
Khả năng tập trung là chìa khóa quyết định thành công của học sinh trong học tập và cuộc sống. Tuy nhiên, hiện nay, nhiều trẻ gặp khó khăn trong việc duy trì sự chú ý và thường bị xao nhãng bởi các thiết bị công nghệ hay môi trường xung quanh. Vậy các bậc cha mẹ nên làm gì để giúp con em mình cải thiện điểm yếu này một cách tự nhiên, không phụ thuộc vào dược phẩm? Bài viết này sẽ chia sẻ 7 cách tăng khả năng tập trung tự nhiên cho học sinh mà phụ huynh nào cũng có thể áp dụng dễ dàng tại nhà.
1. Thiết lập không gian học tập khoa học
Không gian yên tĩnh giúp não bộ tối ưu hóa sự tập trung
Việc tạo ra một không gian học tập dành riêng cho con rất quan trọng. Khi trẻ có nơi yên tĩnh, thoáng đãng, đầy đủ ánh sáng và ít bị xao nhãng bởi tiếng ồn, thiết bị điện tử thì khả năng tập trung sẽ được nâng cao tự nhiên. Theo NCBI, môi trường học tập phù hợp giúp trẻ tăng hiệu quả ghi nhớ lên tới 30%.
Bố trí bàn học hợp lý và loại bỏ vật gây xao nhãng
Bố mẹ nên cho trẻ ngồi học ở bàn có kích thước phù hợp, tư thế thoải mái nhưng không quá thư giãn như khi ngồi trên giường hay sofa. Đặc biệt, hãy hạn chế tối đa những thứ khiến trẻ mất tập trung như điện thoại, đồ chơi, tivi… Hãy thử cùng trẻ sắp xếp bàn học khoa học, cùng gắn những tấm bảng nhắc nhở hoặc hình ảnh tạo động lực để vừa trang trí vừa nhắc nhở trẻ học tập.
2. Thiết lập thời gian học tập hợp lý kết hợp nghỉ giải lao
Quy tắc Pomodoro tăng hiệu suất học tập
Một trong những cách tăng khả năng tập trung tự nhiên cho học sinh là chia nhỏ thời gian học thành từng phiên (25–30 phút), sau đó nghỉ giải lao ngắn (5 phút). Đây là nguyên tắc Pomodoro nổi tiếng thế giới giúp não bộ tránh mệt mỏi và duy trì sự tỉnh táo. Hiện nay, nhiều trường học cũng áp dụng phương pháp học tập theo phiên ngắn để tăng sự hiệu quả cho học sinh (nguồn: Healthline).
Khuyến khích vận động nhẹ trong giờ nghỉ
Trong mỗi kỳ nghỉ ngắn, phụ huynh nên khuyến khích trẻ đứng dậy vươn vai, đi lại, tập vài động tác thể dục nhẹ hoặc hít thở sâu. Điều này làm não bộ được “làm mới”, máu lưu thông tốt hơn, từ đó tăng cường sự tập trung khi học tiếp.
3. Bổ sung dinh dưỡng hợp lý cho não bộ
Nhóm thực phẩm vàng giúp tăng cường sự tập trung
Não bộ trẻ cần nhiều dưỡng chất để hoạt động hiệu quả. Hãy chú ý bổ sung các loại thực phẩm giàu omega-3 như cá hồi, cá thu, hạt óc chó, ómega-9, vitamin B, D, A, các loại rau xanh, trái cây tươi… Những thực phẩm này được khoa học chứng minh giúp trẻ tăng khả năng ghi nhớ và tập trung lâu dài.
Kiểm soát thực phẩm và đồ uống có nhiều đường, caffeine
Trẻ em thường yêu thích bánh kẹo ngọt, nước ngọt có ga. Tuy nhiên, chúng có thể gây tăng động hoặc buồn ngủ, ảnh hưởng tới khả năng chú ý. Bố mẹ nên thay thế bằng các loại snack lành mạnh hoặc nước ép trái cây tự nhiên để giữ cho trẻ tỉnh táo khi học tập.
4. Tập luyện thể thao thường xuyên
Lợi ích của vận động đối với não bộ học sinh
Hoạt động thể chất như chạy bộ, bơi, bóng đá, yoga… giúp trẻ giải phóng năng lượng dư thừa, giảm stress và tăng oxy lưu thông lên não, từ đó hỗ trợ sự tập trung và phát triển trí tuệ. Một nghiên cứu tại Đại học Illinois (Mỹ) chỉ ra, trẻ vận động mỗi ngày ít nhất 1 giờ có chỉ số chú ý tốt hơn tới 20% so với trẻ lười vận động.
Gợi ý các bài tập đơn giản tại nhà
Bố mẹ có thể cùng con tập plank, squat, nhảy dây, dạy con thi leo cầu thang, đi bộ công viên vào cuối tuần. Những hoạt động đơn giản này vừa giúp gia đình gắn kết, vừa tạo cho trẻ thói quen yêu vận động để tăng sự tập trung một cách tự nhiên.
5. Tập luyện các kỹ năng tư duy và ứng dụng công nghệ hợp lý
Huấn luyện não bộ bằng trò chơi tư duy và sách phát triển
Bên cạnh học tập, phụ huynh có thể cho trẻ chơi các trò chơi như sudoku, cờ vua, xếp hình, giải đố logic… giúp não bộ rèn luyện sự kiên nhẫn, tập trung và tư duy logic. Ngoài ra, đọc sách, nhất là sách thể loại giáo dục, kỹ năng sống hoặc lịch sử sẽ giúp trẻ gia tăng khả năng chú ý khi tiếp nhận thông tin.
Sử dụng công nghệ đúng cách để hỗ trợ học tập
Chỉ nên cho trẻ sử dụng máy tính, điện thoại vào khung giờ học tập hoặc tra cứu tài liệu giáo dục. Hãy giám sát và dùng các ứng dụng lọc nội dung, chặn game, đồng thời giải thích cho trẻ mục đích sử dụng công nghệ đúng đắn. Tham khảo thêm bài viết về Học tập trên Novateen để có nhiều lời khuyên hữu ích!
6. Rèn luyện khả năng kiểm soát cảm xúc và động lực học tập
Tâm lý ổn định là tiền đề tập trung lâu dài
Những vấn đề về cảm xúc như lo lắng, căng thẳng, áp lực thi cử… dễ khiến trẻ mất tập trung. Cha mẹ nên thường xuyên chia sẻ, lắng nghe con, tạo môi trường tâm lý tích cực. Hãy khuyến khích, động viên kịp thời khi trẻ đạt được tiến bộ nhỏ. Điều này tăng sự tự tin, nuôi dưỡng ý chí vượt khó cho học sinh.
Đặt mục tiêu rõ ràng và khen thưởng hợp lý
Khi có mục tiêu rõ ràng (cả ngắn và dài hạn), trẻ sẽ cố gắng tập trung để đạt được. Thay vì chỉ chú trọng điểm số, khen thưởng những tiến bộ nhỏ hoặc sự cố gắng sẽ làm trẻ thêm hứng thú và tập trung vào việc học. Bạn có thể tham khảo thêm các phương pháp Dạy con hiệu quả trên blog Novateen.
7. Đảm bảo giấc ngủ chất lượng cho học sinh
Vai trò của giấc ngủ đối với sự tập trung
Giấc ngủ ngon giúp não bộ trẻ hồi phục và củng cố trí nhớ sau mỗi ngày học tập. Theo khuyến cáo của Tổ chức Y Tế Thế Giới (WHO), trẻ tiểu học cần ngủ đủ 9–11 tiếng/ngày; thiếu ngủ khiến trẻ mệt mỏi, giảm tuần hoàn máu lên não và khó tập trung khi học.
Thiết lập thói quen ngủ lành mạnh cho học sinh
Phụ huynh cần giúp trẻ đi ngủ và thức dậy đúng giờ, tránh cho trẻ tiếp xúc màn hình điện tử trước khi ngủ tối thiểu 30 phút. Hãy tạo không gian phòng ngủ yên tĩnh, ánh sáng dịu, nhiệt độ vừa phải… để trẻ dễ vào giấc, ngủ sâu và tái tạo năng lượng.
Ngoài 7 cách tăng khả năng tập trung tự nhiên cho học sinh trên, việc duy trì tâm lý tích cực, sự lạc quan và nền tảng kiến thức vững chắc rất quan trọng để trẻ phát triển toàn diện. Đừng quên thường xuyên truy cập chuyên mục Tâm lý hoặc Kiến thức để cập nhật nhiều bài viết hữu ích về sự phát triển của trẻ! Đón đọc thêm tại Trang chủ Novateen.
Giải đáp thắc mắc thường gặp về cách tăng khả năng tập trung tự nhiên cho học sinh
1. Có nên cho trẻ uống thuốc tăng tập trung không?
Không nên tự ý cho trẻ dùng thuốc nếu không có chỉ định của bác sĩ. Hãy ưu tiên các biện pháp tự nhiên, lành mạnh để tăng khả năng tập trung cho học sinh.
2. Vì sao trẻ dễ bị xao nhãng khi học ở nhà?
Nguyên nhân thường do môi trường có nhiều yếu tố gây nhiễu (ti vi, điện thoại, người qua lại), không gian không phù hợp hoặc phương pháp học chưa đúng.
3. Tập trung và trí nhớ có liên quan gì không?
Có, khi trẻ tập trung tốt thì khả năng ghi nhớ kiến thức sẽ hiệu quả và lâu dài hơn. Hai yếu tố này bổ trợ cho nhau trong việc học tập.
4. Khi nào cần hỗ trợ chuyên sâu từ chuyên gia?
Nếu trẻ gặp vấn đề tập trung kéo dài, kèm các dấu hiệu mất ngủ, lo âu hoặc giảm sút tinh thần rõ rệt, phụ huynh nên đưa trẻ đến khám chuyên gia tâm lý, giáo dục.
5. Phụ huynh nên làm gì khi trẻ thường xuyên mất tập trung?
Cần kiên trì cùng con xác định nguyên nhân, áp dụng các phương pháp tự nhiên, đồng thời tăng cường chia sẻ, động viên con hơn là la mắng hay so sánh tiêu cực.
Hy vọng bài viết giúp quý phụ huynh hiểu rõ hơn về cách tăng khả năng tập trung tự nhiên cho học sinh, để đồng hành cùng con phát triển toàn diện!
