Những sai lầm khi dùng điện thoại để học mà nhiều người mắc phải (và cách tránh)
Sử dụng điện thoại thông minh để học tập đang dần trở thành xu hướng phổ biến trong thời đại số. Tuy nhiên, những sai lầm khi dùng điện thoại để học lại có thể khiến bạn mất tập trung, giảm hiệu quả và ảnh hưởng tới sức khỏe tâm lý. Bài viết dưới đây sẽ chỉ ra những sai lầm hay gặp, phân tích nguyên nhân – hậu quả, cách khắc phục, cùng lời khuyên hữu ích cho học sinh, phụ huynh và giáo viên. Đừng bỏ lỡ nếu bạn thực sự muốn học hiệu quả và an toàn với smartphone!
1. Nhận diện những sai lầm khi dùng điện thoại để học thường gặp
1.1 Học nhưng không kiểm soát được việc sử dụng thời gian
Rất nhiều người tự nhủ chỉ “lướt qua” vài phút trên điện thoại rồi mới học. Thực tế, vài phút đó dễ biến thành cả giờ đồng hồ lãng phí cho mạng xã hội, trò chơi hoặc tin tức giải trí. Theo nghiên cứu của NCBI, 60% học sinh – sinh viên thừa nhận mất hơn 30 phút/ngày vì điện thoại làm gián đoạn việc học.
- Quá nhiều ứng dụng giải trí trên thiết bị khiến bạn liên tục xao nhãng.
- Mọi thông báo, tin nhắn lập tức hấp dẫn bạn, dù là bài học đang dang dở.
1.2 Dùng điện thoại học ở môi trường không phù hợp
Nghiên cứu từ ĐH Harvard cho thấy: học trong môi trường quá nhiều cám dỗ như giường ngủ, phòng khách… khiến não bộ giảm tập trung tới 30%. Nhưng nhiều bạn lại quen học mọi lúc, mọi nơi trên điện thoại.
- Học trên giường dễ buồn ngủ, thiếu tỉnh táo.
- Ở nơi đông người, tiếng ồn hoặc mạng yếu đều khiến tiến trình học bị gián đoạn thường xuyên.
2. Hậu quả của việc mắc phải những sai lầm khi dùng điện thoại để học
2.1 Tụt giảm khả năng tập trung, ghi nhớ
Mỗi lần cầm điện thoại nhấp sang mạng xã hội/tin nhắn, não phải “chuyển kênh”, làm chậm quá trình ghi nhớ. Một tiểu luận của Hiệp hội Tâm lý Hoa Kỳ (APA) đã chứng minh: chỉ cần 3 lần kiểm tra thông báo/gián đoạn trong 1 giờ học, hiệu suất ghi nhớ giảm hơn 40%.
2.2 Thói quen xấu dễ hình thành
Dùng điện thoại học thiếu kiểm soát dẫn tới thói quen trì hoãn, bớt kiên nhẫn trước các bài học khó. Bạn dễ chọn việc giải trí nhanh trên ứng dụng mạng xã hội thay vì nỗ lực học các kiến thức quan trọng hơn.
3. Cách tránh những sai lầm khi dùng điện thoại để học
3.1 Thiết lập khung giờ và mục tiêu rõ ràng
Hãy xác định trước thời lượng sẽ học trên điện thoại (ví dụ: 30 phút luyện nghe tiếng Anh, 20 phút làm bài tập toán trên app). Luôn để báo thức nhắc nhở kết thúc thời gian học. Có thể sử dụng các ứng dụng hẹn giờ (Forest, Focus To-Do…) để duy trì sự tập trung.
- Mục tiêu ngắn gọn, dễ đạt giúp bạn tránh sa vào “biển lớn” thông tin giải trí.
- Bạn có thể tham khảo thêm các phương pháp học tập hiện đại để lên lịch trình phù hợp.
3.2 Loại bỏ các yếu tố gây mất tập trung
Trong lúc học, hãy tắt thông báo tất cả ứng dụng không liên quan. Đặt điện thoại ở chế độ “Không làm phiền” hoặc “Chỉ báo thức”. Bật app học tập duy nhất bạn cần, đóng hết ứng dụng giải trí khác.
- Dùng tai nghe chống ồn nếu học ở nơi đông người.
- Chuẩn bị wifi/3G ổn định; nếu không, hãy tải sẵn tài liệu học offline.
4. Một số ví dụ thực tế về những sai lầm khi dùng điện thoại để học
4.1 Học sinh xem clip giải trí khi đang làm bài trên app học
Hòa (17 tuổi) từng chia sẻ: “Em mở app Toán để làm bài, nhưng cứ 10 phút lại chuyển sang TikTok giải trí rồi quên mất bài vở”. Trong 1 tháng, điểm kiểm tra của Hòa tụt từ 8 xuống 5.5 vì kiến thức không thấm đủ, do liên tục chuyển đổi giữa các ứng dụng.
4.2 Lạm dụng điện thoại trước giờ đi ngủ
Nhiều bạn trẻ dùng điện thoại học muộn, dẫn đến việc chơi game hoặc đọc tin nhảm tới khuya. Theo khảo sát thực hiện bởi Viện Quốc gia về Giấc ngủ Mỹ, 45% học sinh gặp vấn đề về giấc ngủ vì thường xuyên dùng điện thoại vào ban đêm. Việc này không chỉ ảnh hưởng thành tích học tập mà còn gây ra các vấn đề tâm lý nghiêm trọng.
5. Lời khuyên hữu ích từ các chuyên gia giáo dục về sử dụng điện thoại khi học
5.1 Luôn đồng hành cùng phụ huynh và giáo viên
Các chuyên gia khuyên rằng: phụ huynh và giáo viên cần thường xuyên trao đổi, hướng dẫn học sinh cách sử dụng điện thoại học lành mạnh. Nếu trẻ còn nhỏ, nên kiểm soát thời gian sử dụng thông qua các ứng dụng “Parental Control”, và định hướng phương pháp dạy con học thông minh.
5.2 Tăng cường động lực học tập nội tại
Dễ xao nhãng là do các bạn chỉ học vì “bắt buộc”. Hãy thử liên hệ kiến thức với sở thích cá nhân, chia sẻ quá trình học trên mạng xã hội như một động lực tích cực. Đừng quên dành thời gian cho hoạt động ngoài trời, cân bằng sức khỏe tâm thần bằng cách tham khảo các bài viết về tâm lý học đường trên Novateen.
Giải đáp thắc mắc thường gặp về những sai lầm khi dùng điện thoại để học
1. Dùng điện thoại học tốt hơn sách vở truyền thống không?
Không có cái nào tốt hơn tuyệt đối. Quan trọng là sử dụng phù hợp mục đích, kiểm soát thời gian, kết hợp linh hoạt cả hai phương tiện.
2. Làm sao để kiểm soát việc mất tập trung khi học bằng điện thoại?
Thiết lập khung giờ, mục tiêu; tắt thông báo; chỉ bật các ứng dụng liên quan đến việc học là cách hiệu quả.
3. Có nên để trẻ tự sử dụng smartphone để học không?
Nên có sự đồng hành, hướng dẫn từ phụ huynh hoặc giáo viên để tránh con dùng điện thoại cho mục đích giải trí không lành mạnh.
4. Học trực tuyến trên điện thoại có gây hại cho mắt không?
Nếu sử dụng quá lâu hoặc trong môi trường thiếu sáng, có thể gây mỏi mắt. Hãy cho mắt nghỉ sau mỗi 30 phút học, điều chỉnh độ sáng màn hình hợp lý.
5. Làm thế nào để học hiệu quả, giữ sức khỏe khi dùng điện thoại?
Sử dụng app học tập có kiểm soát, ngồi đúng tư thế, định kỳ nghỉ giải lao, kết hợp các hoạt động vận động thể chất.
Hy vọng với bài chia sẻ trên, bạn đã nhận diện và biết cách phòng tránh những sai lầm khi dùng điện thoại để học. Để có thêm kiến thức học tập, kỹ năng tâm lý và phương pháp dạy con hiệu quả hơn, ghé thăm Trang chủ Novateen và các chuyên mục Kiến thức cập nhật mỗi ngày!
